|
 شهید مطهری؛ آموزگار علم و اخلاق
شهید مطهری در طول دوران تحصیل و کسب علم، همواره به اصول اخلاقی پایبند بوده و فعالیتهای گسترده و ارزشمندی نیز برای به ثمر رسیدن انقلاب اسلامی داشت .
استاد شهید آیت الله مطهری در 13 بهمن 1298 هجری شمسی مطابق با 12 جمادی الاول 1338 هجری قمری در قریه فریمان – که اکنون تبدیل به بخش شده است – واقع در 75 کیلومتری شهر مقدس مشهد در یک خانواده اصیل روحانی چشم به جهان گشود.
پس از طی دوران طفولیت به مکتب رفته و به فراگیری دروس ابتدایی پرداخت. در سن دوازده سالگی به حوزه علمیه مشهد عزیمت و به تحصیل مقدمات علوم اسلامی اشتغال ورزید.
به گزارش خبرگزاری مهر در سال 1316 با وجود مبارزه شدید رضاخان با روحانیت و به رغم مخالفت دوستان و نزدیکان، برای تکمیل تحصیلات خود عازم حوزه علمیه قم شد . در آن زمان ، آیت الله العظمی حاج شیخ عبدالکریم حائری یزدی مؤسس گرانقدر حوزه ، به تازگی دیده از جهان فرو بسته و ریاست حوزه را سه تن از مدرسان بزرگ آن آیات عظام سید محمد حجت، سید صدرالدین صدر و سید محمد تقی خوانساری به عهده گرفته بودند .
استاد مطهری در دوره اقامت پانزده ساله خود در قم از محضر مرحوم آیت الله العظمی بروجردی (در فقه و اصول) و حضرت امام خمینی (به مدت دوازده سال در فلسفه ملاصدرا و عرفان و اخلاق و اصول) و مرحوم علامه سید محمد حسین طباطبائی (در فلسفه، الهیات، شفای بوعلی و دروس دیگر) بهره گرفت.
مؤلف شهید مدتی نیز از محضر مرحوم آیة الله حاج میرزا علی آقا شیرازی در اخلاق و عرفان بهره های معنوی فراوان برد. از اساتید دیگر استاد مطهری می توان از مرحوم آیة الله سید محمد حجت (در اصول) و مرحوم آیت لله سید محمد محقق داماد (در فقه) نام برد. وی در مدت اقامت خود در قم ، علاوه بر تحصیل علم، در امور اجتماعی و سیاسی نیز مشارکت داشت و از جمله با فدائیان اسلام در اتباط بود.
در سال 1331 در حالی که از مدرسین معروف و از امیدهای آینده حوزه به شمار می رفت، به تهران مهاجرت کرد و به تدریس در مدرسه مروی ، تألیف و سخنرانیهای تحقیقی پرداخت.
در سال 1334 اولین جلسه تفسیر انجمن اسلامی دانشجویان توسط استاد مطهری تشکیل شد. در همان سال، تدریس خود در دانشکده الهیات و معارف اسلامی دانشگاه تهران را آغاز کرد. در سالهای 1337 و 1338 زمانی که انجمن اسلامی پزشکان تشکیل شد ، استاد مطهری از سخنرانان اصلی این انجمن بود و در طول سالهای 1340 تا 1350 سخنران منحصر به فرد این انجمن به شمار می رفت که بحثهای مهمی از ایشان به یادگار مانده است.
از سال 1341 (آغاز نهضت امام خمینی) استاد مطهری به طور فعال در کنار امام بود، به طوری که می توان سازماندهی قیام پانزده خرداد در تهران و هماهنگی آن با رهبری امام را ، مرهون تلاشهای او و یارانش دانست . استاد در ساعت یک بعد از نیمه شب روز چهارشنبه پانزدهم خرداد 1342 به دنبال یک سخنرانی مهیج علیه شخص شاه ، به وسیله پلیس دستگیر به زندان موقت شهربانی منتقل شد . پس از 43 روز به دنبال مهاجرت علمای شهرستانها به تهران و فشار مردم، به همراه سایر روحانیون از زندان آزاد شد.
پس از تشکیل هیئتهای مؤتلفه اسلامی، استاد مطهری از سوی امام خمینی ، همراه چند تن دیگر از شخصیتهای روحانی عهده دار رهبری این هیئتها گردید. پس از ترور "حسنعلی منصور" نخست وزیر وقت توسط شهید محمد بخارایی ، کادر رهبری هیئت های مؤتلفه شناسایی و دستگیر شد، ولی از آنجا که قاضی این پرونده مدتی در قم نزد استاد تحصیل کرده بود ، به ایشان پیغام فرستاد که : "حق استادی را به جا آوردم" و بدین ترتیب استاد شهید از مهلکه جان سالم بدر می برد.
پس از تبعید امام خمینی به خارج از کشور، مسئولیت استاد مطهری و یارانش سنگین تر شد. در این زمان وی به تألیف کتاب در موضوعات مورد نیاز جامعه و ایراد سخنرانی در دانشگاهها، انجمن اسلامی پزشکان، مسجد هدایت، مسجد جامع نارمک و ... ادامه می دهد.
به طور کلی استاد شهید (که به یک نهضت اسلامی معتقد بود نه به هر نهضتی) برای اسلامی کردن محتوای نهضت، تلاشهای ایدئولوژیک بسیای نمود و با کجروی ها و انحرافات ، سرسختانه مبارزه کرد. در سال 1346 به کمک چند تن از دوستان اقدام به تأسیس حسینیه ارشاد نمود. ولی پس از مدتی به علت تکروی و کارهای خود سرانه و بدون مشورت یکی از اعضای هیئت مدیره و ممانعت او از اجرای طرحهای استاد و از جمله ایجاد یک شورای روحانی که کارهای علمی و تبلیغی حسینیه زیر نظر آن شورا باشد ، سرانجام در سال 1349 با وجود زحمات بسیاری که برای آن مؤسسه کشیده بود و به رغم امید زیادی که به آینده آن بسته بود، در حالی که در آن چند سال خون دل زیادی خورده بود از عضویت هیئت مدیره استعفا داد .
در سال 1348 به خاطر صدور اعلامیه ای با امضای ایشان و حضرت علامه طباطبایی و آیت الله حاج سید ابوالفضل مجتهد زنجانی مبنی بر جمع اعانه برای کمک به آوارگان فلسطینی و اعلام آن طی یک سخنرانی در حسینیه ارشاد، دستگیر و مدت کوتاهی در زندان انفرادی به سر برد.
از سال 1349 تا 1351 برنامه های تبلیغی مسجد الجواد را زیر نظر داشت و غالباً خود سخنران اصلی بود، تا اینکه آن مسجد و به دنبال آن حسینیه ارشاد تعطیل گردید و بار دیگر استاد مهطری مدتی تحت باز داشت قرار گرفت. پس از آن ، استاد شهید سخنرانی های خود را مساجدی چون مسجد جاوید و مسجد ارک ایراد می کرد. بعد از مدتی مسجد جاوید نیز تعطیل گردید تا اینکه در حدود سال 1353 ، ممنوع المنبر شد و این ممنوعیت تا پیروزی انقلاب اسلامی ادامه داشت.
شهید مطهری در دوران اقامت حضرت امام در پاریس، سفری به آن دیار نموده و در مورد مسائل مهم انقلاب با ایشان گفتگو کرد . در همین سفر، امام خمینی ایشان را مسئول تشکیل شورای انقلاب اسلامی نمود.
هنگام بازگشت امام خمینی ( ره ) به ایران، مسئولیت کمیته استقبال از امام را شخصاً به عهده گرفت و تا پیروزی انقلاب اسلامی و پس از آن همواره در کنار رهبرعظیم الشأن انقلاب اسلامی و مشاوری دلسوز و مورد اعتماد برای ایشان بود، تا اینکه در ساعت 20: 22 روز سه شنبه 11 اردیبهشت ماه سال 1358 در تاریکی شب ، در حالیکه از یکی از جلسات فکری سیاسی خارج شده بود ، با گلوله گروه نادان و جنایتکار فرقان که به مغزش اصابت نمود به شهادت می رسد و امام و امت اسلام در حالیکه امیدها به آن بزرگمرد بسته بودند در ماتمی عظیم فرو رفتند.
شهيد مطهري از ديدگاه امام خميني(ره)
1 - خدمتي که مرحوم شهيد مطهري به نسل جوان و ديگران کرده است ، کم کسي کرده است.
«صحيفه نور.جلد16 صفحه 145 »
2 - کسي ديگري جز شهيد مطهري سراغ ندارم که بتوانم بگويم بياستثنا آثارش خوب است ،انسان ساز است.
«صحيفه نور.جلد 16صفحه 145 »
3 – مطهري که برطهارت روح و قوت بيان کم نظير بود، رفت و به ملأ اعلي پيوست.
«صحيفه نور.جلد6 صفحه 109 »
4 – بدخواهان بدانند که با رفتن او شخصيت اسلامي وعلميو فلسفياش نميرود .ترورها نميتوانند شخصيت اسلاميمردان اسلام را ترور کنند.
«صحيفه نور.جلد6 صفحه 109 »
5 – آثار قلم وزبان او بي استثناء آموزنده و روان بخش است.
«صحيفه نور.جلد14 صفحه 208 »
6 – من به دانشجويان و طبقه روشنگران متعهد توصيه ميکنم که کتابهاي اين استاد عزيز را نگذارند با دسيسههاي غير اسلامي فراموش شود.
«پيام انقلاب شماره 135 صفحه 18»
7 – من در تربيت چنين فرزنداني که با شعاع فروزان خود مردگان را حيات ميبخشند و به ظلمتها نور ميافشانند ، به اسلام بزرگ، مربي انسانها و به ملت اسلاميتبريک ميگويم.
«صحيفه نور.جلد6 صفحه 109»
شهيد مطهري از ديدگاه مقام معظم رهبري
1 – شهيد مطهري تاريخ را خوب ميدانست و دورههاي مختلف تاريخي کشو ما را بعد از اسلام ، ايشان يقيناً مطالعه کرده بود و ميدانست.
«پيام انقلاب شماره 31»
2 – هيچ يک از متفکرين زمان ما فرآوردهاي در حد مطهري ندارند.
«پيام انقلاب شماره 31 صفحه 32»
3 - شهيد مطهري در حراست از مرزهاي ايدئولوژيک و حفظ نه شر قي ونه غربي بخصوص التقاط زدايي از انديشه اسلامي، يک فرد بي نظير بود.
«پيام انقلاب شماره 31 صفحه 33»
4 – شهيد مطهري از شاگردان دوره اول امام در مباحث فقه واصول فلسفه است.
«پيام انقلاب شماره 31 صفحه 33 »
5 – تنها کسي که هم از لحاظ کميت و هم از لحاظ کيفيت خوبترين فرآورده را تقديم محيط انديشه اسلاميکرد شهيد مطهري بود.
«پيام انقلاب شماره 31 صفحه 34»
6 – شهيد مطهري بي اغماض در مقابل هرگونه وابستگي و گرايش ميايستاد.
«پيام انقلاب شماره 31 صفحه 35»
7 – در هر يک ساعت و هر روز عمر با برکت کسي مثل شهيد بزرگوار مطهري براي ملت اسلاميو يکايک مردم مسلمان داراي فايده است، حسنه است.
«روزنامه اطلاعات 12/2/70»
8 – جريان فکري شهيد مطهري در محيط ذهني انقلاب جريان ممتازي است.
«روزنامه اطلاعات 12/2/69 »
9 – آثار شهيد مطهري مبناي فکري کنوني ماست.
«روزنامه اطلاعات 19/11/75 »
10 – شهيد مطهري چشمه فياض و جوشان بود.
«روزنامه اطلاعات 12/2/70 »
شهيد مطهري از ديدگاه شخصيتهاي علمي، سياسي اجتماعي کشور
1 – شهيد مطهري مغز وقوه عاقله تشکيلات روحانيت بود و دشمنان هم اين را بخوبي ميدانستند.
شهيد محلاتي
«پيام انقلاب شماره 161، 20/2/65»
2 – شهيد مطهري به گردن انقلاب اسلاميو ملت مسلمان حق عظيميدارد و بي جهت نيست که امام امت فرمودند: (محصول عمر من بود).
شهيد محلاتي
«پيام انقلاب شماره 161، 20/2/65»
3 – استاد شهيد مطهري براستي از آن گروهي بود که علم را براي فقه و عقل دوست داشتند.
شهيد محلاتي
«پيام انقلاب شماره 161، 20/2/65»
4 – استاد شهيد مطهري هيچگاه از فعاليت ومبارزه سياسي جدا نبود.
شهيد محلاتي
«پيام انقلاب شماره 161، 20/2/65»
5 – شهيد مطهري در راه شناساندن چهره اصيل اسلامينخست قلمش را داد و آنگاه خودنش.
شهيد محلاتي
«پيام انقلاب شماره 161، 20/2/65»
6 – شهيد مطهري پاک زندگي کرد و پاک مرد، اما دلهاي دوستانش را آتش زد.
شهيد محلاتي
«پيام انقلاب شماره 161، 20/2/65»
7 – استاد شهيد مطهري در جنبه تعليم از نعمتهاي وافري برخوردار بودند. استعداد خوب، بيان رسا، نثر زيبا پخته و به شوه انبياء تدريس ميکرد.
شهيد محلاتي
«پيام انقلاب شماره 161، 20/2/65»
8 - شهيد مطهري علم را براي فقه وعقل دوست داشت و اهل تفکر و تدبر بود، تعبدي چيزي را نميپذيرفت.
شهيد محلاتي
«پيام انقلاب شماره 161، 20/2/65»
9 – از نظر خط فکري در زمينه ايدئولوژي ايشان نخست با خطوط التقاطي وانحرافي مخالف داشتند ودر برابر آنها حساسيت داشتند به طوريکه با احزاب و گروهاييکه التقاطي داشتند سخت درگير ميشدند.
شهيد بهشتي
«پيام انقلاب شماره 31»
10 – امروز سخنان و نوشتهها و همه آثار شهيد مطهري راهنماست.
حجة الاسلامهاشميرفسنجاني
«روزنامه اطلاعات 10/2/67»
11 – آثار شهيد مطهري در همه جا گسترده است، يادگارهاي او براي همه جهانيان ميتواند مورد استفاده قرار گيرد.
حجة الاسلامهاشميرفسنجاني
«روزنامه اطلاعات 11/2/67»
12- من هر چه از فلسفه و علوم انساني دقيق وعميق براي ايشان (شهيد مطهري)ميگفتم مطمئن بودم که مطالبم هدر نميرود.
علامه طباطبائي
«پيام انقلاب شماره 31 12/2/60 »
13 – شهيد مطهري اسلام شناس وارد و پياده کننده اسلام بود.
آيت اللّه مشکيني
«پيام انقلاب شماره 31 12/2/62»
14 – (شهيد مطهري ) اسلام را خوب درک کرده بود و سدي مقابل خواست کمونيستها و ضد الهيها بود.
آيت اللّه مشکيني
«پيام انقلاب شماره 31 12/2/62»
15 – شهيد مطهري خدمت شاياني در نشر حقايق اسلاميانجام داد، و از اينکه از شرق زدگي و غرب زدگي احتياط بکند و ره مستقيم را برود ، دقم برجستهاي برداشته است.
آيت اللّه مشکيني
«پيام انقلاب شماره 31 12/2/62»
16 – شهيد مطهري در شاخههاي مختلف اسلاميخاصه اعتقادات ، متخصص بود و استقامت فکري عجيبي داشت.
آيت اللّه مشکيني
«پيام انقلاب شماره 31 12/2/62»
17 – افکار شهيد مطهري زمين مساعدي براي کشت مطالب بود.
آيت اللّه مشکيني
«پيام انقلاب شماره 31 12/2/62»
18 – سه تيپ هستند که با خط فکري شهيد مطهري مخالفند: ماديون و ضد الهيون ، التقاطيون و ملي گرايان .
آيت اللّه مشکيني
«پيام انقلاب شماره 31 12/2/62»
| 
